Tiranë, 11 prill - Si një ekonomi e vogël, çmimet e tregjeve të Shqipëri varen direkt nga zhvillimet ndërkombëtare, duke rritur në mënyrë të ndjeshme çmimet e produkteve të konsumit të përditshëm apo shërbimeve në vend. Çmimet e karburanteve apo drithërave, të cilat përbëjnë edhe një pjesë të mirë të shpenzimeve të familjeve shqiptare janë ta varura direkt nga tregjet e huaja dhe furnitorët e mëdhenj. Por përkundër kësaj, zhvillimet në tregjet ndërkombëtare na kanë favorizuar shumë në një drejtim, atë të vlerësimit të metaleve të çmuara dhe sidomos arit.

Vlera e arit shqiptar i depozituar në bankat e huaja, si dhe atij që mbahet nën administrimin dhe pronësinë e Bankës së Shqipërisë është rritur me rreth 50 për qind gjatë vitit të shkuar krahasuar me vlerën e vitit 2009. Kjo nuk ka ardhur për shkak të shtimit të sasisë së arit, por vetëm me shtrenjtim e ndjeshëm të tij në tregjet botërore.
Referuar të dhënave të Bankës së Shqipërisë, vlera totale e arit dhe metaleve të tjera të çmuara shqiptare deri në fund të vitit 2010 është përllogaritur në rreth 15.1 miliardë lekë, nga rreth 10.8 miliardë lekë që kanë qenë deri në fund të vitit 2009. Nga këto, rreth 10.1 miliardë lekë është i depozituar në bankat e huaja, ndërsa pjesa tjetër bashkë me metalet e tjera të çmuara gjenden në Shqipëri në thesarin e shtetit.
Shqipëria, siç shkruan “Shekulli”, ka në pronësi të saj rreth 2.5 tonë ar plus sasinë e metaleve të tjera të çmuara, si argjendi apo platini. Ari, sasia e valutës, kryesisht euro dhe dollar që ka nën administrim Banka e Shqipërisë dhe depozitat që ajo ka në bankat e huaja përbëjnë rezervën valutore.
Ari shërben si pikë referimi për monedhën. Metali i çmuar është mjet që vendos besimin tek monedha e një vendi. Kjo është një "detyrë" e re e arit pasi më parë ai bashkë me metalet e tjera të çmuara, si argjendi, platini, etj., janë përdorur si mjete pagese në formë monedhe.
Tregtimi i arit në bursat ndërkombëtare bëhet me njësinë matëse "onz". Një onz përkthehet në rreth 28.3 gramë. Gjatë ditës së djeshme, një gram ar në bursat ndërkombëtare është shitur mesatarisht me 47.5 dollarë. Banka e Shqipërisë ka bërë përllogaritjen e vlerës së arit shqiptar në muajin dhjetor kur çmimi i një grami ar ishte rreth 45 dollarë, ndërkohë nëse vlerësimi do të bëhej tani kur një gram ar kushton rreth 47.4 dollarë, vetëm vlera e arit shqiptar të depozituar në bankat e huaja do të ishte rreth 11 miliardë lekë.
Deri në fillim të vitit 2008, rezervat e arit dhe metaleve të tjera të çmuara ishin nën pronësinë e Qeverisë, ndërsa administroheshin nga Banka e Shqipërisë. Një ligj i miratuar gjatë fillimit të atij viti vendosi që të ishte Banka e Shqipërisë pronarja dhe administratorja e rezervave të arit shqiptar.
Ari dhe metalet e tjera të çmuara, valuta CASH dhe depozitat valutore që Banka e Shqipërisë ka në bankat e huaja, përbëjnë atë që quhet Rezerva Valutore e Shqipërisë. Ndryshe, sasia e rezervës valutore matet edhe me kohën e importeve që ajo mund të përballojë. Pra, në rast të ndonjë fatkeqësie natyrore, lufte apo ndodhi të tjera të ngjashme, rezerva valutore përdoret në shërbim të ekonomisë. Përllogaritet që rezerva valutore shqiptare të përballojë rreth 4 muaj e gjysmë importe./koha.net/